Bağış ve Yardımlar Vergisel Açıdan Nasıl Giderleştirilir?
Bağış ve Yardımlar Vergisel Açıdan Nasıl Giderleştirilir?
Ülkemizde yaşanan büyük deprem felaketinin ardından pek çok işletme, afetzedelerin ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla maddi ve ayni desteklerde bulundu. Yapılan bu bağış ve yardımlar, ilgili yasal düzenlemeler çerçevesinde belirli şartlar sağlandığında gider veya indirim konusu yapılabiliyor. Bu yazıda, bağışların hangi koşullarda vergi avantajı sağladığını ele alıyoruz.
Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yayımlanan duyurularla, deprem nedeniyle yapılan yardımların vergi mevzuatı karşısındaki durumu netleştirildi. Nakdi ve ayni yardımların hangi usullerle gider olarak dikkate alınabileceğini aşağıda detaylandırıyoruz.
Bağışların Vergiden Düşülebilmesi İçin Aranan Şartlar
3 Şubat 2021 tarihli ve 3483 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile, depremler sonrası afetzedelere yönelik yardım faaliyetlerinin AFAD koordinasyonunda yürütülmesi kararlaştırıldı.
Cumhurbaşkanlığı tarafından başlatılan yardım kampanyaları kapsamında, Gelir Vergisi Kanunu’nun 89’uncu maddesi ile Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 10’uncu maddesi uyarınca, makbuz karşılığı yapılan ayni ve nakdi bağışların tamamı vergi matrahının tespitinde indirim olarak dikkate alınabiliyor.
Bağış ve yardımların gider veya indirim olarak kabul edilebilmesi için şu kriterlerin sağlanması gerekiyor:
- Yardımın belirlenen kurum ve kuruluşlara yapılmış olması (örneğin AFAD, Kızılay)
- İndirimin, işletmenin ilgili dönem kârı ile sınırlı olması
- Zarar beyan edilen dönemlerde bağışların gider yazılamaması
- Kullanılamayan bağış tutarlarının sonraki yıllara devredilememesi
Ayni ve Nakdi Yardımların Vergisel Değerlendirilmesi
Depremzedelere destek amacıyla AFAD tarafından duyurulan banka hesaplarına yapılan parasal yardımlar ile Türk Kızılayı’nın ilan ettiği hesaplara aktarılan bağışlar, gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri tarafından indirim konusu yapılabiliyor.
Ayni yardımlar ise doğrudan AFAD’a ya da AFAD’ın yönlendirdiği kamu kurum ve kuruluşlarına yapılabiliyor. Usulüne uygun belge düzenlenmesi şartıyla bu yardımlar da vergi avantajı sağlıyor.
Nakdi Bağışlarda Gider Uygulaması
- AFAD’a yapılan ve kârı aşmayan bağışların tamamı (%100) indirim konusu yapılabilir.
- Kızılay ve Yeşilay’a yapılan bağışlarda da aynı şekilde %100 indirim imkânı bulunmaktadır.
- Kamu yararına çalışan dernekler ile vergi muafiyeti tanınan vakıflara yapılan bağışlar ise, kârın %5’i ile sınırlı olmak üzere gider veya indirim olarak dikkate alınabilir.
Ayni Bağışlarda Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar
- Bağışlanan malların türü ve teslim alındığına dair ilgili kurumlarca belge düzenlenmesi zorunludur.
- İşletmenin kendi stoklarından yaptığı ayni bağışlarda, düzenlenen faturada “İhtiyaç sahiplerine bağış amacıyla teslim edildiğinden KDV hesaplanmamıştır” ibaresinin yer alması gerektiği belirtilmişti. Ancak bu uygulamaya ilişkin bazı düzenlemelerde sonradan değişiklik yapılmıştır.
- Gelir İdaresi Başkanlığı’nın son duyurusuna göre, 11 ili etkileyen depremler kapsamında kamu kurumlarının 31 Temmuz 2023 tarihine kadar yapacakları ödemelerde “vergi borcu yoktur” yazısı aranmayacaktır.
- Dışarıdan temin edilerek bağışlanan mallarda, teslim belgesi düzenlenmesi şartıyla yüklenilen KDV indirim konusu yapılabilir.
- Nakdi bağışlarda banka dekontu üzerinde bağışın hangi kampanya kapsamında yapıldığı açıkça belirtilmelidir.
Vergi Avantajı Sağlayan Vakıf ve Dernekler Nereden Görülür?
Vergi muafiyeti tanınan vakıfların listesi Gelir İdaresi Başkanlığı’nın resmî internet sitesinde yayımlanmaktadır. Ayrıca kamu yararına faaliyet gösteren derneklerin listesine siviltoplum.gov.tr adresi üzerinden ulaşmak mümkündür.
Son olarak belirtmek gerekir ki, afet dönemlerinde aktif olarak yardım çalışmaları yürüten Ahbap Derneği, şu an için bu listelerde yer almamaktadır.
